Nhìn lại hạn đã lỡ mà không tự trách
Ngày hạn đã qua, và bạn muốn rút kinh nghiệm mà không tự trừng phạt mình.

Khi hạn chót đã qua, cách nhìn lại hữu ích nhất là nhìn vào công việc và hoàn cảnh, không nhìn vào con người bạn. Hãy hỏi điều gì đã cản trở, bây giờ bạn sẽ làm gì, và điều gì giúp ích lần sau. Như vậy bạn có thứ để thay đổi, điều mà một lời phán xét gay gắt không bao giờ cho.
Có thể bài tập nộp trễ, hoặc báo cáo đến tay sếp chậm một ngày. Cảm giác nhói là thật. Bài này giúp bạn rút kinh nghiệm mà không làm mọi thứ tệ thêm.
Việc đầu tiên tôi nên làm là gì?
Hãy lo cho những người bị ảnh hưởng trước khi xem lại bất cứ điều gì. Gửi một tin nhắn ngắn, rõ ràng.
“Chào anh/chị, tôi đã lỡ hạn nộp báo cáo. Tôi sẽ gửi trước trưa thứ Sáu. Tôi xin lỗi vì sự bất tiện, và nếu anh/chị cần sớm hơn xin cứ báo tôi.”
Tin nhắn nói chuyện gì đã xảy ra, bạn sẽ làm gì và khi nào. Không cần xin lỗi dài hay liệt kê lý do. Gửi tin xong, phần dang dở nhỏ lại và đầu óc nghĩ rõ hơn.
Vì sao nên tránh tự phán xét bản thân?
“Mình lười quá” hay “mình lúc nào cũng thất bại” nghe như một lời giải thích, nhưng không chỉ ra hành động nào. Bạn không sửa được tính cách trong một buổi chiều.
Nó còn thêm xấu hổ, và xấu hổ làm việc sau khó bắt đầu hơn. Một lần nhìn lại hướng vào hoàn cảnh cho bạn những thứ thật sự đổi được: kế hoạch, thời điểm, sự hỗ trợ, hướng dẫn.
Thử cách này: bốn câu hỏi trung lập
Dành mười lăm phút và viết câu trả lời ngắn cho những câu này.
- Việc là gì, và chính xác hạn là gì?
- Điều gì cản trở? Hãy liệt kê sự việc: đề bài chưa rõ, người trả lời chậm, con ốm, một tuần quá nặng.
- Việc bắt đầu trượt ở thời điểm nào?
- Một thay đổi nào sẽ giúp ích cho lần sau?
Hãy viết như một phóng viên, không như một thẩm phán. “Đề bài đến vào ngày mười và chưa rõ” là sự việc. “Lẽ ra mình phải biết” là phán xét, nên hãy gạch đi.
Nguyên nhân thường rơi vào loại nào?
Nguyên nhân thường chia thành vài nhóm, và mỗi nhóm có cách sửa thực tế.
- Hướng dẫn chưa rõ: hãy hỏi sớm hơn. Bảng kiểm bắt đầu việc khi hướng dẫn chưa rõ của chúng tôi có thể giúp bạn.
- Việc quá lớn: chia thành những hành động nhìn thấy được ngay từ đầu.
- Quá nhiều việc cùng lúc: hãy báo sớm hơn cho ai đó rằng bạn đã đầy.
- Thiếu sức, ngủ không ngon hoặc lo lắng: hãy chăm sóc những điều ấy trước.
Chọn nhóm hợp với bạn. Bạn không cần sửa mọi thứ.
Làm sao lên kế hoạch cho hạn kế tiếp?
Chọn một thay đổi của bạn và gắn nó vào một thứ có thật. Nếu nguyên nhân là bắt đầu trễ, hãy ghi bước đầu tiên vào điện thoại kèm lời nhắc vào ngày nhận việc. Nếu là quá nhiều việc cùng lúc, hãy đặt một giờ mỗi tuần để xem lại những gì đang có trên tay.
Giữ cho nhỏ. Một thay đổi bạn thật sự dùng tốt hơn năm thay đổi bạn quên trước thứ Hai.
Khi nào nên tìm thêm sự hỗ trợ?
Nếu việc lỡ hạn đi kèm lo lắng liên tục, tâm trạng đi xuống, khó ngủ hoặc cảm giác nặng nề không nhẹ đi, hãy nói chuyện với bác sĩ hoặc chuyên viên tư vấn. Trang hỗ trợ của chúng tôi có gợi ý nơi để bắt đầu.
Nên đọc gì tiếp theo
Trang tổng hợp về bắt đầu một việc có bài cho từng kiểu bị kẹt. Để lên kế hoạch cho một ngày mai bình tĩnh hơn, hãy đọc làm ngày mai dễ hơn sau khi né một việc.
Công cụ Nhìn lại tuần miễn phí và giữ những gì bạn gõ ngay trong trình duyệt, để bạn nhìn lại với ít áp lực hơn.
Trước khi nhìn lại, bạn có thể ngồi yên bảy phút. Buổi thiền có hướng dẫn miễn phí của Sadhguru trong ứng dụng Miracle of Mind là một cách tùy chọn để làm điều đó.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao tự phán xét bản thân không giúp ích?
Nói rằng mình vô dụng hay lười không cho bạn điều gì để thay đổi. Nó còn thêm xấu hổ, khiến việc sau càng khó bắt đầu. Nhìn vào hoàn cảnh, như hướng dẫn chưa rõ hoặc quá nhiều việc cùng lúc, cho bạn thứ thực tế để sửa lần sau.
Việc đầu tiên nên làm sau khi lỡ hạn là gì?
Báo cho người bị ảnh hưởng càng sớm càng tốt, ngắn gọn và rõ ràng. Nói chuyện gì đã xảy ra, bạn sẽ nộp gì và khi nào. Giấu đi thường làm việc nặng thêm. Gửi tin xong, bạn có thể ngồi xuống xem lại nguyên nhân một cách bình tĩnh.
Nếu tôi quá xấu hổ để nhìn lại thì sao?
Hãy viết các sự việc như một bản báo cáo ngắn về người khác: việc là gì, điều gì cản trở, và bạn đã làm gì. Cách này giữ cho bạn một khoảng cách. Nếu cần, hãy nghỉ một lát rồi quay lại trang giấy khi cảm xúc đã dịu.
Nếu tôi lỡ hạn hết lần này đến lần khác thì sao?
Một kiểu lặp lại là thông tin, không phải bản án. Hãy xem điều gì lặp lại: cùng loại việc, cùng thời điểm trong tháng, cùng một sự hỗ trợ còn thiếu. Nếu có căng thẳng, tâm trạng đi xuống hoặc ngủ không ngon, hãy nói chuyện với bác sĩ hoặc chuyên viên tư vấn.
Đọc tiếp
Trước khi nhìn lại chuyện đã xảy ra, buổi thiền có hướng dẫn ngắn cùng Sadhguru có thể giúp cảm giác nhói dịu xuống để bạn nghĩ cho rõ.